Jandarmanın Silah Kullanma, Zor Kullanma Yetkisi

Silah Kullanma Yetkisi 5649 sayılı JANDARMA TEŞKİLAT, GÖREV VE YETKİLERİ KANUNU Madde 11 – Jandarma, kendisine verilen görevlerin ifası sırasında hizmet özelliğine uygun ve görevin gereği olarak kanunlarda öngörülen silah kullanma yetkisine sahiptir.

Jandarmanın Zor kullanma yetkisi ise CMK, Adli Ve önemleme Aramaları yönetmeliği, Adli kolluk yönetmeliği, PVSK ya dayanmaktadır.

Genel idari kolluğun en büyük ve ikinci asli kuvveti Jandarma’dır. Ger-çekten de Ülkemiz yüzölçümünün yaklaşık yüzde 90’nı jandarmanın görev ve sorumluluk alanını oluşturmaktadır. Jandarma, kendi teşkilat kanununda da ifade edildiği gibi, önleyici kolluk görevi yapan silahlı ve askeri bir kolluk kuvvetidir. Yaptığı görev itibariyle büyük oranda sivil görev ifa eden Jandarma, her şeye rağmen İçişleri Bakanlığına bağlı bir kolluk teşkilatıdır ve taşradaki mülki görevlerinin yerine getirilmesi açısından vali ve kaymakamlara karşı sorumludur.


“2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Yasası’nın 4. madde-sine göre Jandarma Genel Komutanı, İçişleri Bakanı’na karşı sorumludur”.
İçişleri Bakanı hem polis teşkilatının, hem de emniyet ve asayiş işleriyle diğer görev ve hizmetlerinin ifası yönünden jandarma teşkilatının bağlı olduğu siyasi otoritedir. Söz konusu yasanın 10. maddesinin 1. fıkrasında jandarmanın görev ve sorumluluk alanı belirlenmiştir. Buna göre “Jandarmanın genel olarak görev ve sorumluluk alanı; polis görev sahası dışı olup, bu alanlar il ve ilçe belediye hudutları haricinde kalan veya polis teşkilatı bulunmayan yerlerdir.” Nitekim 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyeti Yasası’nın 25. maddesi de yetki ayrımını dolaylı yoldan belirlemektedir. Bu maddeye göre de polis teşkilatı bulunmayan yerlerde il, ilçe ve bucak jandarma komutanları ile jandarma kara-kol komutanları bu yasada yazılan görevleri yapar ve yetkileri kullanırlar.
Jandarma örgütünün polis örgütünden farklı bir üçüncü görevi, askeri görevidir. Çünkü bu örgüt 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Yasanın 4. maddesine göre Türk Silahlı Kuvvetleri’nin bir parçası olarak kabul edilmiş ve Silahlı Kuvvetlerle ilgili görevleri ile eğitim ve öğretim bakımından Genelkurmay Başkanı’na bağlanmıştır (Dolayısıyla, jandarma açısından çifte bağlılık söz konusu olmakta, bu da uygulamada önleyici kolluk hizmetlerinin yerine getirilmesinde bazı aksaklıklara neden olmaktadırlar

Zor kullanma; kanunsuz toplu hareket haline gelen herhangi bir toplumsal olayın etkisiz hale getirilmesi veya önlenmesi veya dağıtılması için; toplu hareketin niteliğine veya dağıtma sırasında meydana gelen cebir ve şiddet veya saldırı veya tehdit veya direnişin derecesine göre kademeli şekilde artan ölçüde bedeni kuvvet, maddi güç ve silah kullanılması halini ifade eder.
Polise; birçok kanun, tüzük, yönetmelik, bakanlar kurulu kararnamesi ve yönerge görev vermektedir, ayrıca gerek mülki amirin (Vali-Kaymakam), gerek idari amirin (Polis Amirleri) ve gerekse adli amirin (CMK gereğince C. Sav-cıları) polise görev verdiği bilinmektedir. Bu görevleri yaparken de, polisler yetkilerini kullanmaktadırlar.Zor kullanmak, direnme ve saldırının mahiyetine ve derecesine göre etkisiz hale getirilecek şekilde kademeli olarak artan nispette bedeni kuvvet, maddî güç ve kanunî şartları gerçekleştiğinde her çeşit silah kullanma yetkilerini ifade eder. Burada “her çeşit silah” ibaresiyle, polisin teçhiz edildiği geleneksel silah-lar arasında olayın nitelik ve şiddeti göz önünde tutularak seçilecek silah kastedilmektedir.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın