Alaeddin Keykubad devrinde Ahlat ve Ermen’in fethi

22.12.2020
Alaeddin Keykubad devrinde Ahlat ve Ermen’in fethi

YAZAN: EDA ÇELİK-ALİMSÖZLÜK

Sultan Alâeddin Keykubad, Ermen Beldelerinin tehlikeli hale geldiği, Şam meliklerinin eğlenceye dalıp buraları unuttuğu, Moğolların Malazgirt, Bargiri, Valaşgirt gibi yerlere saldırdığı, Harezmi askerlerinin başıboş dolandığı, geçiş yollarının kesildiği, buradaki yaşayanların menfaatlerinin düşünülmesi gerektiğini söyleyerek Kemaleddin Kamyar ve adamlarına Ahlat ve Bitlis’ten Tiflis’e kadar Ermen diyarını almalarını, bu bölgelerde işleri yoluna koyarak tedbirler almalarını buyurmuştur.

Sultan’ın ordusu ve Kemaleddin Kamyar Ahlat’a vardıklarında başıboş kalmış bir şehir gördüler. Şehirde kalan birkaç itibarlı kişi onları karşılayarak birlikte Van Gölü Kıyısına indiler. Kamyar burada askerlerini Bitlis, Van, Vaştan, Adilcevaz ve diğer bölgelere göndererek ele geçirmelerini emretti, bu bölgeler kısa sürede zahmet çekilmeden alındı.

Kamyar bu durumu Sultan’a bildirdi. Sultan Alâeddin’de, Ziyaeddin Karaaslan, Müstevfi Sadeddin Erdebili, Pervane Taceddin’i Ahlat ve Ermen bölgelerine gönderip bölgenin ihtiyaçlarını karşılama, vergilerini belirleme ve işleri düzenleme görevi vermiştir. Onlarda bölge giderek kayıpların mal ve mülklerini kaleme aldılar, köylülere topraklarını iade edip mal ve hayvan vererek ziraata ve hayvancılığa özendirdiler.

KAÇAN HALK GERİ DÖNDÜ

Diğer bölgelere giden bölge halkı bu yapılanları duyunca geri dönmüşlerdir. Bölgenin Sübaşılığı Emir Sinaneddin Kaymaz’a verildi. Emir Sinaneddin Kaymaz akıllı bir harekette bulunarak Harezmî beyleri ve Kır Han’a giderek dostluk bağları kurmuş Sultan’ın da kendisinin de onların yersiz yurtsuz dolaşmalarını istemediğini belirterek birlik temelleri atmıştır. Bu durum Sultan’a anlatıldığında Sinaneddin Kaymaz’ın cesaretine ve ileri görüşlülüğüne övgüler yağdırmıştır.

Harezm Beyleri Erzurum’a gidince Tuğtab Bölgesinde kendilerine kurulan tuzaktan habersiz dinlenmek için silahlarını çıkarıp uykuya daldılar. Moğollar burada onlara ani saldırı düzenledi, Harezm askerlerinden bazıları kaçarak canlarını kurtardı bazıları ise Moğolların eline düştü. Moğollar Harezm ordusunu dağıtınca Ahlat’a geldiler.

Şehirdekiler savunmaya geçmek istediyseler de Moğollar orayı ateşe verdiler. Sahib Ziyaeddin bölgeye gelerek araştırma yapsa da Moğollar çoktan gitmişti. Kır Han’ın kayınvalidesi ellerinden kurtulmuştu olanları anlattı ve Moğolların ne kadar zalim oldukların anlattı.

Sahib Ziyaeddin Moğolların saldırganlığını öğrenince Pervane Taceddin’e canımızı namusumuz kaybetmeden gidelim diyerek Ahlat’ı bırakıp Erzurum’a gitme kararı aldılar. Sultan bu olaydan sonra Erzincan’ı Kır Han’a, Amasya, Larende ve Niğde’yi de diğer Harezm Beylerine vermiştir.

Kaynak: İbn Bîbî – ‘El Evâmirü’l-Alâ’iyye Fi’l-Umûri’l-Alâ’iyye

YAZAN: EDA ÇELİK-ALİMSÖZLÜK

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

You cannot copy content of this page